Bệnh đốm mắt cua trên cây sầu riêng, còn được gọi là bệnh cháy lá, chủ yếu do nấm _Phomopsis durionis_ gây ra. Dưới đây là một số nguyên nhân dẫn đến sự phát triển của bệnh này:
- Điều kiện thời tiết: Bệnh phát triển mạnh trong điều kiện ẩm ướt, nhiệt độ cao, đặc biệt là trong mùa mưa. Những vùng có độ ẩm cao thường tạo điều kiện thuận lợi cho nấm phát triển và lây lan.
- Môi trường vườn cây: Nếu vườn cây có mật độ trồng quá dày, không thông thoáng, thiếu ánh sáng, và không được chăm sóc kỹ lưỡng, bệnh sẽ dễ bùng phát.
- Vết thương trên cây: Nấm có thể xâm nhập qua các vết thương cơ học trên cây, chẳng hạn như những vết thương do cắt tỉa không đúng cách, hoặc do sâu bọ cắn phá.
- Thiếu dinh dưỡng: Cây thiếu hụt dinh dưỡng, đặc biệt là kali và canxi, có thể làm suy yếu hệ miễn dịch của cây, khiến cây dễ bị tấn công bởi bệnh.
- Sự lây lan qua nước và không khí: Nấm _Phomopsis durionis_ có thể lây lan qua nước mưa, gió hoặc qua các dụng cụ làm vườn không được vệ sinh sạch sẽ.
Biểu hiện của bệnh
Bệnh đốm mắt cua trên cây sầu riêng có những biểu hiện đặc trưng sau:
Trên lá:
– Xuất hiện các đốm nhỏ màu nâu: Ban đầu, trên lá xuất hiện các đốm nhỏ hình tròn, màu nâu, kích thước từ 1-5 mm. Các đốm này thường được ví như mắt cua do hình dạng và màu sắc của chúng.
– Lan rộng và phát triển: Nếu không được kiểm soát, các đốm nhỏ sẽ dần lan rộng, kết hợp lại thành các mảng lớn hơn, có thể có màu đen hoặc nâu sẫm.
– Khô lá: Khi các đốm bệnh phát triển mạnh, các phần lá bị bệnh sẽ dần khô héo và trở nên giòn. Cuối cùng, những phần lá này có thể bị rụng.
– Hình dạng bất thường của lá: Các lá bị bệnh thường biến dạng, co rút, mất đi sự đồng đều, lá khô và dễ rụng.
Trên cành non:
– Vết bệnh màu nâu đen: Trên cành non, bệnh cũng gây ra các vết bệnh tương tự như trên lá. Vết bệnh thường có màu nâu đen, bề mặt khô ráp.
– Cành bị chết: Khi bệnh nặng, cành non có thể bị thối rữa và chết, ảnh hưởng trực tiếp đến sự phát triển của cây.
Trên quả (trường hợp nghiêm trọng):
– Đốm bệnh trên vỏ quả: Ở giai đoạn nặng, nấm có thể tấn công cả vỏ quả, làm xuất hiện các đốm nâu hoặc đen trên bề mặt quả. Điều này có thể ảnh hưởng đến chất lượng và giá trị thương phẩm của quả sầu riêng.
=> Bệnh đốm mắt cua trên cây sầu riêng gây ảnh hưởng nặng đến lá, cành non và đôi khi cả quả nếu không được phát hiện và xử lý kịp thời.
Biện pháp phòng ngừa và xử lý
Để phòng ngừa và xử lý bệnh đốm mắt cua trên cây sầu riêng một cách hiệu quả, có thể áp dụng các biện pháp sau:
- Phòng ngừa
– Chọn giống kháng bệnh: Trồng các giống sầu riêng có khả năng kháng bệnh tốt, hạn chế nguy cơ nhiễm nấm.
– Cải thiện điều kiện canh tác:
+ Tạo vườn thông thoáng: Trồng cây với mật độ phù hợp, tránh trồng quá dày để tăng cường lưu thông không khí trong vườn.
+ Thoát nước tốt: Đảm bảo hệ thống thoát nước hoạt động tốt, tránh để nước ứ đọng trong vườn trong mùa mưa, giúp giảm ẩm ướt, tạo điều kiện không thuận lợi cho nấm phát triển.
– Vệ sinh vườn cây:
+ Thường xuyên thu gom và tiêu hủy lá rụng, cành khô bị bệnh để tránh nấm lây lan.
+ Sử dụng các dụng cụ làm vườn đã được vệ sinh sạch sẽ, tránh lây lan bệnh từ cây này sang cây khác.
– Cắt tỉa cây: Thực hiện cắt tỉa cây định kỳ để loại bỏ các cành khô, lá bệnh, giữ cây thông thoáng và khỏe mạnh.
– Bón phân cân đối: Cung cấp đầy đủ dinh dưỡng, đặc biệt là kali và canxi, giúp tăng cường sức đề kháng cho cây.
- Xử lý khi cây bị nhiễm bệnh
– Loại bỏ các phần bị bệnh:
+ Cắt tỉa và tiêu hủy các lá, cành bị bệnh ngay khi phát hiện để tránh lây lan sang các bộ phận khác của cây hoặc cây lân cận.
+ Không để các phần bị bệnh tiếp xúc với các phần lành của cây.
– Sử dụng thuốc bảo vệ thực vật:
+ Thuốc trừ nấm: Sử dụng các loại thuốc diệt nấm chứa hoạt chất như Mancozeb, Copper Oxychloride, Difenoconazol. Nhà Nông Việt Thịnh chúng tôi có sản phẩm GALIREX BẢO VỆ TOÀN PHẦN và GALIREX SẠCH BỆNH XANH LÁ có tác dụng xử lý đốm mắt cua ở cây.
+ Phun thuốc đều lên các bộ phận của cây, đặc biệt là lá và cành non bị nhiễm bệnh. Thực hiện phun định kỳ trong mùa mưa hoặc khi điều kiện thời tiết thuận lợi cho nấm phát triển.
– Quản lý độ ẩm:
– Hạn chế tưới nước lên tán lá trong mùa mưa hoặc khi phát hiện bệnh để giảm độ ẩm xung quanh cây, ngăn chặn môi trường thuận lợi cho nấm phát triển.
– Tăng cường sức đề kháng cho cây:
– Sử dụng các chế phẩm sinh học chứa nấm đối kháng Trichoderma spp. để ức chế sự phát triển của nấm gây bệnh trên cây sầu riêng.
- Theo dõi và kiểm tra thường xuyên
– Kiểm tra định kỳ: Thường xuyên kiểm tra cây để phát hiện sớm các dấu hiệu của bệnh, từ đó có biện pháp xử lý kịp thời.
– Giám sát thời tiết: Chú ý dự báo thời tiết, đặc biệt là trong mùa mưa, để có biện pháp phòng ngừa bệnh nấm tốt hơn.
Việc kết hợp các biện pháp phòng ngừa và xử lý kịp thời sẽ giúp hạn chế tối đa tác động của bệnh đốm mắt cua trên cây sầu riêng và đảm bảo năng suất cây trồng.
